Neoerlichioza – nowa choroba odkleszczowa

Nowe i mało znane choroby odkleszczowe

Czynnik etiologiczny: Candidatus Neoehrlichia mikurensis, tj. Gram ujemna wewnątrzkomórkowa bakteria z rodziny Anaplasmataceae

Do 2015 r. w świecie opisano 23 przypadki, w tym 16 w Europie. Pierwszy przypadek opublikowano w 2010 r. u 77-letniego pacjenta chorego na przewlekłą białaczkę z autoimmunologiczną niedokrwistością hemolityczną.

U większości pacjentów w Europie występowały zaburzenia autoimmunologiczne (toczeń rumieniowaty układowy- SLE, łuszczyca, pierwotne stwardniejące zapalenie dróg żółciowych, reumatoidalne zapalenie stawów- RZS, przewlekła polineuropatia demielizacyjna) lub choroby hematologiczne (przewlekła białaczka limfatyczna, przewlekła białaczka limfocytowa, chłoniak). Natomiast u pacjentów w Chinach zainfekowanych tą bakterią nie stwierdzono innych chorób.

Objawy neoerlichiozy

Choroba może przebiegać bezobjawowo lub objawowo. Przebieg zakażenia może być ostry lub przewlekły. Objawami choroby są:

  • gorączka, bóle głowy
  • nudności, biegunka
  • bóle stawów, sztywność karku
  • powikłania zakrzepowe lub krwotoczne, tętniaki
  • wysypka krwotoczna, rumień
  • zaburzenia świadomości
  • utrata masy ciała

Diagnostyka

Rozpoznanie opiera się na badaniach laboratoryjnych rozmazie krwi (leukopenia, leukocytoza, trombocytopenia) i metodach biologii molekularnej, tj. metodzie PCR, multiplex TaqMan real-time PCR pozwalającej na wykrycie genu kodującego 16S rRNA i inne geny (m.in. gro EL- operon szoku cieplnego).

Leczenie

Lekiem z wyboru jest doksycyklina stosowana także w leczeniu boreliozy (wywołanej przez Borrelia burgdorferi s.l.) i anaplazmozy (wywołanej przez Anaplasma phagocytophilum)

Ryzyko zakażenia

Ryzyko zakażenia ludzi patogenem jest większe na obszarach o wysokiej prewalencji riketsji u kleszczy. Szacuje się, że odsetek kleszczy Ixodes ricinus zakażonych Candidatus Neoehrlichia mikurensis w Europie wynosi odpowiednio: w Austrii – 23,4%, Czechach 10%, Estonii od 1% – 9,1%, Niemczech – 8,1%, Holandii – 7,9%, Szwecji – 6,1%, na Węgrzech – 2,39%, na Słowacji – 2,39%, we – Francji 1,7%, w Polsce – 0,4% w centralnej i 1,5% w północno-wschodniej części, w Danii – 0,95%). Częstość zakażeń kleszczy tym patogenem, podobnie jak innymi patogenami odkleszczowymi, różni się w badanych populacjach kleszczy i może zmienić się w zależności od różnych czynników biologicznych i abiotycznych.